Kto jest właścicielem strony internetowej: domena, hosting, kod

Faktyczną kontrolę nad stroną internetową ma ten, na kogo zarejestrowano domenę i kto ma dostępy administratora do hostingu i panelu — a nie ten, kto ją zaprojektował. Prawa do samego kodu i grafiki zależą od tego, co zapisano w umowie z wykonawcą. W praktyce oznacza to, że można zapłacić za stronę i mimo to nie móc nią swobodnie dysponować — jeśli domena, hosting albo hasła zostały u wykonawcy.

Trzy elementy, które razem dają własność strony

• Domena. Adres internetowy Twojej firmy (np. twojafirma.pl) powinien być zarejestrowany na Twoją firmę jako abonenta, w panelu rejestratora, do którego masz własny login i hasło — nie na konto wykonawcy. Dla domen .pl sprawdzisz to w wyszukiwarce WHOIS na stronie dns.pl: jeśli abonentem jest firma, zobaczysz jej nazwę; jeśli dane są ukryte, abonentem jest osoba prywatna.
• Hosting. Miejsce, gdzie fizycznie leżą pliki i baza danych strony. Jeśli konto hostingowe jest założone na Twoją firmę i masz do niego pełny dostęp (albo przynajmniej dostęp administratora WordPressa), możesz w każdej chwili przenieść stronę gdzie indziej.
• Kod i grafika. Ten element regulują zapisy w umowie. Dobra umowa mówi wprost, że autorskie prawa majątkowe do projektu i kodu przechodzą na Ciebie po zapłacie. Bez takiego zapisu prawa majątkowe zostają przy wykonawcy, a to może ograniczać np. przerabianie strony przez inną firmę. Samo oprogramowanie, na którym działa strona (WordPress, PrestaShop, większość wtyczek), jest udostępniane na otwartych licencjach — umowa dotyczy tego, co wykonawca stworzył sam.

Co sprawdzić przed podpisaniem umowy

• Na czyje dane zostanie zarejestrowana domena — jeśli na wykonawcę, poproś o przepisanie jej na Twoją firmę od razu po starcie.
• Czy dostaniesz własne konto administratora w panelu WordPressa (albo PrestaShop) najpóźniej przy odbiorze strony, a nie dopiero „na życzenie”.
• Czy umowa wprost przenosi na Ciebie autorskie prawa majątkowe do projektu i kodu po zapłacie. Przeniesienie tych praw wymaga formy pisemnej, a umowa powinna wymieniać pola eksploatacji, czyli sposoby korzystania z utworu (np. zwielokrotnianie, publikacja w internecie, modyfikowanie). Szczegóły umowy warto sprawdzić z prawnikiem.
• Czy dostaniesz plik z pełną kopią strony i bazy danych, gdybyś chciał zmienić hosting albo wykonawcę.
• Czy strona działa na popularnym systemie (WordPress, PrestaShop), a nie na rozwiązaniu autorskim, które umie obsługiwać tylko jedna firma.

Sprawdź swoją obecną stronę w 10 minut

1. Wpisz swoją domenę w wyszukiwarce WHOIS na dns.pl i sprawdź, kto jest abonentem oraz do kiedy domena jest opłacona.
2. Zaloguj się do panelu rejestratora domeny. Jeśli nie masz loginu — to pierwszy sygnał ostrzegawczy.
3. Zaloguj się do panelu strony (w WordPressie: Użytkownicy) i sprawdź, czy masz własne konto z rolą Administrator, a nie wspólne konto wykonawcy.
4. Sprawdź, na jaki adres e-mail są założone konta w rejestratorze, hostingu i panelu strony. Jeśli na adres wykonawcy, to do niego trafią reset hasła i przypomnienia o płatnościach — zmień go na adres w Twojej firmie.
5. Zapisz wszystkie dostępy w jednym miejscu, najlepiej w menedżerze haseł, razem z datami odnowienia domeny i hostingu.

Jak odzyskać dostęp do własnej strony

Jeśli domena jest zarejestrowana na wykonawcę, a kontakt z nim się urwał, zacznij od sprawdzenia w WHOIS, u którego rejestratora jest domena, i napisz do niego z pytaniem o procedurę zmiany abonenta. Zwykle wymaga ona zgody obecnego abonenta; jeśli jej nie ma, sprawa staje się prawna i warto skonsultować ją z prawnikiem. Z hostingiem bywa podobnie: jeśli nie masz żadnego dostępu, pozostaje kontakt z dostawcą hostingu i wykazanie, że to Twoja strona (np. fakturami za usługę). Dlatego najlepiej zadbać o dostępy zawczasu, a nie odzyskiwać je po fakcie.

Jak robimy to w Initace

Strona i sklep są Twoją własnością od pierwszego dnia: domena, hosting i licencje na dane Twojej firmy. Gdy hosting prowadzi Initace, po zakończeniu współpracy dostajesz komplet plików i aktualną kopię bazy danych — bez opłat i bez zwłoki. Konta administratora i dostępy dostajesz przy odbiorze strony. Strona działa na popularnej platformie (WordPress albo PrestaShop), więc nie jesteś uzależniony od jednego wykonawcy.